Staar is een vertroebeling van de ooglens waardoor je minder helder ziet. Je merkt bijvoorbeeld dat lezen lastiger wordt, kleuren vervagen of koplampen meer schitteren. De klachten ontstaan meestal geleidelijk. Een oogonderzoek helpt om vast te stellen waar de verandering in je zicht vandaan komt en welke vervolgstap bij je past.
Wat is staar?
Bij staar wordt de normaal heldere lens in je oog minder doorzichtig. Deze lens zit achter je pupil en helpt om licht scherp op het netvlies te laten vallen. Door de vertroebeling lukt dat minder goed: je ziet waziger, alsof je door een beslagen raam kijkt. De medische naam voor staar is cataract.
Staar kan in één oog of in beide ogen ontstaan. De klachten hoeven daarbij niet gelijk te zijn. Het ene oog kan nog redelijk scherp zien, terwijl je met het andere al duidelijk minder ziet.
Wat zijn de symptomen van staar?
De belangrijkste symptomen van staar zijn wazig zien, minder heldere kleuren en meer hinder van licht. Je merkt de veranderingen vaak tijdens dagelijkse bezigheden, zoals lezen, televisie kijken of autorijden.
Veelvoorkomende klachten zijn:
- Wazig zicht: dichtbij en veraf zie je minder scherp. Lees hier meer over wazig zien.
- Valere kleuren: kleuren lijken minder fris of krijgen een gelige tint.
- Hinder van licht: zonlicht en koplampen kunnen sterker verblinden.
- Lichtkransen: rond lampen zie je een kring of gloed.
- Slechter zien in het donker: details zijn bij weinig licht moeilijker te onderscheiden.
- Dubbelzien met één oog: je ziet een tweede beeld of een schaduw naast het oorspronkelijke beeld.
*Plotseling minder zien vraagt om direct contact met de huisarts of huisartsenpost. Wacht bij een snelle achteruitgang, lichtflitsen of een donkere vlek in je beeld niet op een gewone oogmeting. Zulke veranderingen kunnen een andere oorzaak hebben die snel onderzocht moet worden.
Hoe ontstaat staar?
Staar ontstaat meestal doordat de ooglens veroudert. De lens bevat eiwitten die met het ouder worden kunnen samenklonteren. Daardoor verliest de lens geleidelijk zijn helderheid en wordt het zicht minder scherp. Staar kan ook ontstaan door een ziekte, oogbeschadiging of bepaald medicijngebruik. Denk aan diabetes, een ontsteking in het oog of langdurig gebruik van corticosteroïden, zoals prednison. Ook aangeboren staar komt voor. Staar is dus niet uitsluitend een aandoening van oudere mensen.
Welke soorten staar zijn er?
Staar wordt onder meer ingedeeld op basis van de oorzaak en de leeftijd waarop het ontstaat. Ouderdomsstaar komt het meest voor, maar er zijn ook vormen die al vroeg in het leven ontstaan of samenhangen met schade aan het oog.
- Ouderdomsstaar: de ooglens wordt geleidelijk troebel door veroudering.
- Aangeboren staar en jeugdstaar: de vertroebeling is bij de geboorte aanwezig of ontstaat op jonge leeftijd.
- Staar door ziekte of beschadiging: de lens vertroebelt bijvoorbeeld na oogletsel of door een andere aandoening.
De plek van de vertroebeling bepaalt daarnaast de medische benaming. Bij nucleair cataract zit de vertroebeling in de kern van de lens, bij corticaal cataract in de buitenste laag en bij subcapsulair cataract vlak onder het lenskapsel. Deze verschillen kunnen invloed hebben op de klachten die je ervaart.
Afspraak maken bij de specialist
Maak een afspraak bij PANIS in Den Bosch of Oisterwijk en plan direct een oogmeting. Zo houd je zicht op de gezondheid van je ogen.
Hoe wordt staar vastgesteld?
Staar wordt vastgesteld met een oogonderzoek door een optometrist van PANIS Eyewear of oogarts. Daarbij wordt bekeken hoe scherp je ziet, welke brilsterkte je nodig hebt en of de ooglens troebel is. Met een spleetlamp, een microscoop met verlichting, kan de lens nauwkeurig worden onderzocht. Ook wordt gekeken naar de gezondheid van de rest van het oog.
Pupilverwijdende druppels kunnen nodig zijn om de binnenkant van je ogen goed te bekijken. Door deze druppels zie je tijdelijk waziger en ben je gevoeliger voor licht. Je mag daarna niet zelf autorijden. Regel daarom vervoer als bij jouw onderzoek zulke druppels worden gebruikt.
Wat kun je doen bij beginnende staar?
Bij beginnende staar kunnen een aangepaste bril en betere verlichting het kijken tijdelijk makkelijker maken. Een andere brilsterkte kan soms nog verbetering geven. Extra licht bij het lezen of een geschikt leeshulpmiddel kan eveneens helpen. Deze aanpassingen nemen de vertroebeling zelf niet weg.
Een operatie is niet altijd meteen nodig als je staar hebt. Hoeveel hinder je ervaart bij lezen, werken of andere dagelijkse bezigheden speelt mee in de keuze. Bespreek veranderingen in je zicht en bepaal samen met je oogarts of afwachten nog passend is.
Hoe wordt staar behandeld?
Staar wordt behandeld met een operatie waarbij de oogarts de troebele lens vervangt door een heldere kunstlens. Die kunstlens blijft in je oog zitten. Vooraf bespreekt de oogarts welke lens bij jouw ogen en kijkbehoeften past.
Het moment van opereren hangt vooral af van de invloed van staar op je dagelijks leven. Als lezen moeilijk wordt of je onvoldoende ziet om je gebruikelijke activiteiten uit te voeren, kan een operatie een passende vervolgstap zijn. Je bespreekt met de oogarts de verwachte verbetering, de risico’s en jouw wensen.
De meeste mensen zien na een staaroperatie beter, maar het resultaat verschilt per persoon. Andere oogaandoeningen kunnen het uiteindelijke zicht beïnvloeden. Daarom is een zorgvuldig onderzoek vooraf belangrijk en bespreekt de oogarts wat je van de behandeling kunt verwachten.
Heb je na een staaroperatie nog een bril nodig?
Na een staaroperatie heb je vaak nog een bril nodig. Dat hangt onder meer af van de gekozen kunstlens en de sterkte die na de operatie overblijft. Met een kunstlens die is afgestemd op veraf kijken, heb je bijvoorbeeld meestal een leesbril nodig voor dichtbij. Een operatie betekent dus niet automatisch dat je zonder bril kunt.
Een nieuwe bril laat je aanmeten zodra je ogen voldoende zijn hersteld en je sterkte stabiel is. Dat is vaak rond zes weken na de operatie. Volg hiervoor het advies van je behandelaar, zeker als je tweede oog ook nog geopereerd wordt.
Bij Panis Eyewear helpen we je een bril te kiezen die aansluit op je dagelijkse bezigheden. Of je nu graag leest, veel achter een beeldscherm werkt of op verschillende afstanden scherp wilt zien: we stemmen ons advies af op jouw ogen en kijkbehoeften.
Laat je ogen onderzoeken bij Panis Eyewear
Bij Panis Eyewear kun je terecht voor optometrisch onderzoek en persoonlijk advies over je zicht. Onze optometristen kijken verder dan alleen je brilsterkte. Met aandacht voor je ooggezondheid helpen we je inzicht te krijgen in veranderingen die je ervaart.
Een oogonderzoek is een passende eerste stap als je geleidelijk waziger ziet of vermoedt dat je staar hebt. Een optometrist kan beoordelen of er aanwijzingen voor staar zijn en je zo nodig doorverwijzen naar een oogarts voor verder onderzoek en behandeling. Maak eenvoudig een afspraak in een van onze optiekzaken.